Dînî Terimler
Kütüphane açılıyor…
Dînî Terimler

Ansiklopedi · Genel

Mektûbât-ı Rabbânî

İslam âleminde imam-ı Rabbani hazretlerinin Mektubat'ı kadar kıymetli bir kitap daha yazılmamıştır. Mektubat, üç cild olup, beş yüz yirmi altı mektubunun toplanmasından meydana gelmiştir. Kelâm ve fıkıh bilgilerini, tasavvufun marifetlerini açıklayan uçsuz bir derya gibi eşsiz bir eserdir.

Tanım

Mektubat'ın birinci cildi 1616 senesinde talebelerinin meşhurlarından Yar Muhammed Cedid-i Bedahşi Talkani tarafından toplanmıştır. Birinci cildde 313 mektup vardır. Bu cildin son mektubu, Muhammed Haşim-i Keşmi'ye yazılmıştır. İmam-ı Rabbani hazretleri birinci cildin son mektubunu yazınca, (Muhammed Haşim'e gönderilen bu mektupla resullerin, din sahibi peygamberlerin ve Eshab-ı Bedr'in sayısına uygun olduğundan, üç yüz on üç mektupla birinci cildi burada bitirelim) buyurmuştur.

İkinci cildi ise 1619 senesinde yine talebelerinden, Abdülhay Pütni tarafından toplanmıştır. Bu cildde Esma-i hüsna yani Allahü teâlânın hadis-i şerifte geçen doksan dokuz ismi sayısınca doksan dokuz (99) mektup vardır.

Üçüncü cild de imam-ı Rabbani hazretlerinin vefatından sonra 1630 senesinde talebelerinden Muhammed Haşim-i Keşmi tarafından toplanmış olup, bu cildde de Kur'an-ı kerimdeki surelerin sayısınca yüz on dört (114) mektup vardır. Her üç cildde toplam beş yüz yirmi altı (526) mektup vardı. İmam-ı Rabbani hazretlerinin vefatından sonra on mektubu daha üçüncü cilde ilave edilmiştir. Böylece toplam mektup adedi (536) olmuştur.

Mektubat'daki mektupların birkaçı Arabi, geri kalanların hepsi Farisi’dir. Çeşitli zamanlarda basılmıştır. Mektubat’ın birinci cildi Mektubat Tercemesi ismiyle Hakikat Kitabevi tarafından yayınlanmıştır. İkinci ve Üçüncü cildlerdeki mektuplardan da gerekli olanları Hakikat Kitabevi yayınlarından olan Tam İlmihal Seadet-i Ebediyye kitabında yayınlanmıştır. Bu kıymetli eserler, www.hakikatkitabevi.com adresinden okunabilir ve temin edilebilir.

Mektubat’ı anlamak

Sual & Cevap

Sual İmam-ı Rabbani hazretlerinin Mektubat’ını anlamamız şart mıdır? Mektuplarda süluk, cezbe, seyr-i fillah gibi birçok kelime ile karşılaşıyoruz. Bunların manalarını bilmek gerekir mi?

Cevap Gerekmez. Bilsek de anlayamayız. Seyyid Abdülhakim Arvasi hazretleri, (Allahü teâlânın kitabından ve Resulullah’ın hadislerinden sonra, İslam kitaplarının en üstünü, en faydalısı, İmam-ı Rabbani hazretlerinin Mektubat kitabıdır. Mektubat’ı anlamak için değil bereketlenmek için okumalıdır) buyuruyor.

(Kitap okumak, sohbetin yarısıdır) buyuruluyor. Yani, bir büyük zatın kitabını muhabbetle okuyan, sohbet etmiş gibi O’ndan istifade eder. Mektubat’ı severek okuyan da, İmam-ı Rabbani hazretlerini sever, tanır, nasibi ve muhabbeti miktarınca O’ndan feyz almaya başlar. Okudukça anlamaya, kalbi de nurlanmaya, ibadetlerin tadını duymaya, haramlardan günahlardan nefret etmeye başlar. İki cihan saadetine kavuşur ve başkalarının da kavuşmasına vesile olur.

Mektubat-ı Rabbani

Sual Anlamasak da İmam-ı Rabbani hazretlerinin Mektubatını okumamız gerekir mi?

Cevap Elbette, okumak çok faydalıdır. Mektubat’ı severek okumak, kalbden dünya sevgisini çıkarır. Hatta Mektubat’a tâbi olanları, Cehennem ateşinin yakmayacağı kendisine bildirilmiştir. İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki:

Bir gün amellerimdeki kusuru görme hâli beni kapladı. Büyük bir pişmanlık ve kırıklık içindeyken, (Allahü teâlâ için alçalanı, Allahü teâlâ yükseltir) hadis-i şerifini hatırladım. Sonra şöyle bir nida geldi:

(Seni ve kıyamete kadar seninle vasıtalı ve vasıtasız olarak tevessül edenleri mağfiret eyledim.)

Kıyamete kadar, vasıtalı ve vasıtasız olarak bizim yolumuza gireceklerin hepsini bana gösterdiler. İsimlerini, soylarını ve memleketlerini bildirdiler. İstersem, hepsini bir bir sayarım. Hepsini bana bağışladılar.

Makamat-i Ahmediye

Ek

Büyük alim ve veli İmam-ı Rabbani Ahmed Faruki hazretlerinin iman, itikad ve tasavvufbilgilerini öğreten mektublarından meydana gelen pek kıymetli kitab.

Allahü tealanın kitabından ve Resulullah'ın hadislerinden sonra İslam kitablarının enüstünü, en faidelisi, Mektubat(-ı Rabbani)dır.

Söz · Seyyid Abdülhakim Arvasi

Hallerin ve zevklerin, tercümanı Mektubat

Bu kitabı okuyan, bulur elbette hayat

İlahi nurlar ondan yayılıyor cihana Her ne müşkülün varsa, bakabilirsin ona

Onu çok okumalı, ilimle dolar insan İmam-ı Rabbani’den feyizler alır insan

Öyle bir kitap ki o, misli yoktur elbette Ne geçmişte yazılmış, ne dahi gelecekte

Kur’an ve hadislerden sonra gelir bu kitap Herkese var içinde, kendine göre hitap

İlim, ihlas kaynağı harikalar var onda Fayda onda, kar onda, en değerli yar onda

Oğlu çok övüp der ki, babamın her mektubu Öyle büyük bir derya, görünmez onun sonu

Tasavvuf ile fıkıh, birleşmiştir burada Saadetin kaynağı, başlatılır dünyada

Budur uzman bir tabip, bütün dertlere deva Hasta kalblere şifa, susuz ruhlara gıda

Budur Hakkın sevdiği, alimlerin sözüdür İslamın esasıdır ve irfanın özüdür

Budur ulemanın ve evliyanın lisanı Ehl-i sünnet yolunun, gayet açık beyanı

Aşkla yanan kimseye, en iyi haber budur Issız karanlık yolda kişiye rehber budur

Gece gündüz daima, okunmalı Mektubat Duyulur elbet bir gün ondaki lezzet ve tat

Okuyalım gözlere kan yaş dolana kadar Doyulmayan tadını kolay alana kadar

Anlayarak okuyan ilim sahibi olur Sünnetleri öğrenir, bid’atlerden kurtulur

Mektubat okununca, etrafa nur saçılır Feyzinin tesiriyle, kalblere yol açılır

Bu kitabı okuyup edelim çok muhabbet Mektubatın yazarı imdada gelir elbet

Kaynak: Dînî Terimler · Ansiklopedi · 4 dk okuma

Bölüm: Ansiklopedi