İmadüddin-i Zengi
Atabek sultanlarından üçünün ismidir. Birincisi, Musulda ve Halebde hükumet süren Atabek devletinin kurucusudur.
Selçuk hükümdarı sultan Mahmud bin Muhammed bin Melikşahın Musulda valisi iken 521 [m. 1127] de Halebi aldı. 524 [m. 1130] de Haçlılarla harb edip galib geldi. Ondokuz yıl hükumet sürüp 540 [m. 1146] senesinde vefat etdi. Mülkü ikiye ayrıldı. Oğlu Nureddin Mahmud Zengi Haleb sultanı oldu. Diğer oğlu, Kütbüddin Mevdud, Musul sultanı oldu. İkinci İmadüddin bin Kutbüddin Mevdud Zenginin babası, beşyüzaltmışbeş [565] de ölünce, kardeşi Seyfüddin bin Kutbüddin, sonra diğer kardeşi İzzeddin Mesud, Musul sultanı, İmadüddin de Sincar sultanı oldular. Haleb sultanı İsmail Salih bin Nureddin beşyüzyetmişyedi [577] de vefat edince, İmadüddin Haleb sultanı oldu. Beşyüzdoksaniki [592] de vefat edince, yerine oğlu Kutbüddin Muhammed geçdi. İzzeddin Mesud beşyüzseksendokuz [589] da vefat edince, oğlu Nureddin Arslan Şah, Musul sultanı oldu. Bedreddin Lülü, bunun kölesi idi. Bu da altıyüzyedi 607 [m. 1210] de vefat edince, yerine oğlu Kahir İzzeddin Mesud geçdi. Bu da altıyüzonyedi 617 [m. 1220] senesinde vefat etdi. Yerine oğlu ikinci Arslan Şah geçdi. Bu on yaşında olduğundan, Lülü idareyi eline aldı. Az zemanda Arslan Şah ölünce, oğlu üçüncü İmadüddin, Nusaybin ve Hakkaride sultan oldu. İmadüddinin zevcesi, Erbil hakimi Muzafferüddin Ebu Said Kükburinin kızı idi. Kükburi, mevlid cemıyyetleri yapmakla meşhurdur. Bunun zevcesi Rabia hatun, Salahuddin-i Eyyubinin hemşiresi idi. İmadüddin ile birleşerek Bedreddini mağlub etdiler. İmadüddinin mülkü genişledi. Bedreddin Lülü şeyh Hasen-i Yezidi üzerine gönderildi. Yezidiler dağıldı.
Kaynak: Dînî Terimler · Âlimler & Evliyâ · 2 dk okuma
Bölüm: Âlimler & Evliyâ